Oost, West, Thuis zorgen we het best

20 juni 2019
Nederland scoort al enkele jaren op rij de beste kwaliteit van zorg volgens een Europees patiëntenpanel. Ook de ouderenzorg vinden ze top. Zittend op die top vergeten we snel hoe goed we het hebben. De toenemende agressiviteit van patiënten in spreekkamer en op spoedeisende hulp getuigt van die vergeetachtigheid. Waarmee ik niet wil zeggen dat patiënten hulpverleners niet moeten aanspreken als de zorg beter kan. Nee, ik heb problemen met Hugo Borst en Geert Wilders, types, die gemakkelijke kritiek leveren op de ouderenzorg om zelf maar te kunnen scoren. Laat ze eens om zich heen kijken naar andere landen.

Een klein stukje naar het oosten in Duitsland is de ouderenzorg al duidelijk minder van kwaliteit. Een Duitse bestuurder van een zorgverzekering gaf het zelf toe, toen hij me uitnodigde een symposium voor hem te organiseren. We zouden de Nederlandse ouderenzorg als het goede voorbeeld moeten laten zien. De oudere oosterbuur heeft bijvoorbeeld veel minder goede thuiszorg.  In het weekend zijn ouderen wel goed genoeg om ziekenhuisbedden te vullen, maar daarna staan ze weer met lege handen thuis.
Nog iets oostelijker hebben de miljoenen oudere Chinezen het vele malen slechter dan wij. Een delegatie uit China die op onze afdeling te gast was, gaf onbeschaamd hun zorgvisie weer: “We willen ze vooral rustig houden, zonder al te veel medicijnen voor te schrijven.” Vervolgens vroegen ze meteen of ik nog een goede tip had voor een geneesmiddel dat beter werkte dan de chemische dwangbuis die ze nu gebruiken…. De boodschap was overduidelijk: het is oppassen geblazen voor senioren, als de Chinezen de wereld gaan veroveren.

In het Zuiden is het al niet veel beter. Tijdens mijn recente verlof in Marokko zag ik talloze ouderen  bedelend langs smalle straatjes. Een AOW is er niet en op een pensioen hoeven de meeste oude Marokkanen ook niet te rekenen.

Het Westen dan? In Engeland is de gezondheidszorg vergeleken met Nederland spotgoedkoop. Maar daar moet je dan ook niet om thuiszorg op maat vragen. Deze wordt mondjesmaat verstrekt. Men zoekt het meer in kliniekjes in de wijk. En verpleeghuizen zijn vrijwel allemaal dure privé-instellingen, zonder veel overheidscontrole.
Het kan ook anders. Onlangs zijn mijn ouders van 98 en 95 jaar naar een nieuw woonzorgappartement verhuisd, omdat ze inmiddels toch wel zorgbehoevend zijn. Hun verdriet dat ze als oude bomen nog verplaatst moesten worden, was groot en bezorgde mijn vader nachtmerries. Gelukkig wennen ze nu, niet op de laatste plaats door de warme zorg die goedlachse Twentse verpleegkundigen en verzorgenden bieden. Er is zeven keer 24 uur vakkundige en vriendelijk zorg beschikbaar als ze die nodig hebben.

Laten Hugo en Geert hun licht eens elders opsteken en beter leren kijken hoe goed we het hebben. Ik wil ze wel rondleiden. Er zijn immers maar verdomd weinig plaatsen op de wereld waar je beter oud kunt worden dan in Nederland. En daarbinnen gaat er voor een tukker niets boven oud worden in Twente! Oost, West, thuis is de zorg écht het allerbest. 



Marcel Olde Rikkert is in zijn woonplaats Nijmegen hoogleraar geriatrie in het Radboudumc en hoofd van het Radboudumc Alzheimer Centrum. Hij is
geboren en getogen in Hengelo (O).